Ara mevsim
Sıcak gün, yazın ortasından daha sakin. Kapadokya’da balon mevsimi ilkbahar ve sonbaharda kalabalıktır. Bursa ovası yeşildir, Uludağ kar sezonundan önce yürüyüşe açıktır.

Seyahat rehberi
Türkiye tek şehirlik bir gezi değildir. İlk seyahat çoğu zaman birkaç gün İstanbul, sonra daha yavaş bir bölge olur: Bursa, Kapadokya, Ege, Akdeniz ya da Karadeniz. Ülke büyüktür. Bir haftada bütün sahili görmek, otel değiştirmekten ibaret kalır.
Mostafameraji · CC001
Nisan–haziran ve eylül–ekim en rahat aylardır. Yazın ortası sıcaktır, kış yağmurludur.
Sıcak gün, yazın ortasından daha sakin. Kapadokya’da balon mevsimi ilkbahar ve sonbaharda kalabalıktır. Bursa ovası yeşildir, Uludağ kar sezonundan önce yürüyüşe açıktır.
Temmuz ve ağustos sıcaktır, güney sahili doludur. İstanbul’da öğleden sonra ağırlaşır. Sahili tek kasabayla sınırlayın.
İstanbul ve Bursa, yağmuru ve kısa günü kabul ederseniz kışın da gezilir. Kapadokya geceleri soğuktur. Uludağ, Bursa’nın üstündeki kayak dağıdır.
02
Mahalleyi, günün nasıl başlayıp bittiğine göre seçin. Bir müzenin dibine göre değil.
Tarihi yarımada. Ayasofya, Sultanahmet Camii ve Yerebatan Sarnıcı yürüme mesafesindedir. İlk gece için en sade seçimdir.
Aynı zamanda en gürültülü ve turiste göre fiyatlanan yerdir.
Haliç’in üstünde yokuşlu sokaklar, kule, tramvay ve köprüye inen kısa bir yürüyüş.
Müzelerin dibinde uyumadan vapura yakın durmak isteyene uyar.
Akşam İstanbul’u. İstiklal, ara sokaklar ve tramvay.
Akşam yemeği ve yürüyüş, sabah Ayasofya’nın yanında uyanmaktan önemliyse burada kalınır.
Anadolu yakası. Çarşı sokakları daha yerlidir, vapur yolun kendisidir.
Karşıya geçmeyi seven ve güne teknede başlamayı sorun etmeyen için.
Eski merkez: Ulu Cami, hanlar ve kapalı çarşı yürüme mesafesindedir. Hisar onların üstündedir.
Gün camiler ve çarşıysa burada kalınır. Çekirge kaplıca tarafıdır, şehir içi bir dolmuş kadardır.
Gezi Marmara’dan çıkıyorsa, akşam yürünen kasabada kalınır. Göreme vadilerin arasında daha hareketlidir. Uçhisar daha sakindir ve sırtta durur.
Bir saat uzaktaki otel, akşam yolları boşalınca kazanç değildir.
Alsancak Kordon ve akşam yürüyüşüdür. Karşıyaka körfezin vapurlu yakasıdır.
İzmir, Bergama ve Çeşme’ye gün ayırmak içindir; müze şehri değildir.
Efes’in altındaki küçük ilçe. Ören yerine kısa bir yoldur, akşam yemeğine dönülür.
Kuşadası’nda kalmak sahili öne, ören yerini ikinci sıraya koyar.
Sur içindeki liman. Roma kapısı, eski sokaklar ve denizin üstündeki falez.
Lara ve Konyaaltı, eski şehrin dışında bir araç yoludur.
Küçük bir liman. Karşıda tekneyle bir ada, iki yanda Likya kıyısı.
Kaş ya da Fethiye. Kısa gezide ikisini de sürmek, otel değiştirilen haftadır.
Ulus eski merkezdir, Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin yanındadır. Kızılay modern ızgara ve metrodur.
Ankara, Anıtkabir için bir duraktır; sahil şehri değildir.
Kıyıdaki şehir, çarşı ve Sümela’ya çıkan sırt.
Uzungöl içerde uzun bir gündür. Göl bütün mesele değilse Trabzon’da kalınır.
03
Gündelik yemek, yerinde yenir. Dolu bir yer aranır, sıralama listesi değil.
Türk kahvaltısı bir öğündür, poğaça değildir. Kadıköy, Cihangir ve Bursa kapalı çarşı çevresi oturmak için kolaydır.
→ Öğlene kalmadan gidin, yoksa sıra olur.
Simit gündelik ekmektir. Balık ekmek Galata Köprüsü ve Eminönü çevresinde satılır. Midye dolma sokak tepsisinden yenir.
→ Atıştırmalık olarak yenir, sonra yürünür.
Kebap yöresine göre değişir. Adana acılı ve kıymadır, Urfa daha yumuşaktır; ikisi de sıradan menüde vardır. Bursa’nın tabağı İskender’dir: pide üstünde döner, domates ve tereyağı.
→ Dolu bir ocak aranır. Sıralama listesi işe yaramaz.
Paylaşılan mezeler, sonra balık; Boğaz, Kadıköy ve Ayvalık alışkanlığıdır. Bu bir akşam yemeğidir, hızlı öğle değil.
→ O gün ne gelmiş, onu sorun.
Kestane şekeri Bursa’nın şekeridir. Hanlar bölgesinde tartıyla satılır. Taşınan bir kutudur, öğün değildir.
→ Meydanın ilk dükkânından değil, tepsisi dönen yerden alınır.
Ege tabağı ot, zeytinyağı ve ızgara balıktır. Karadeniz tabağı hamsi, kızartma ya da mısır ekmeğindedir. Gezi güneydoğuya uzanırsa Gaziantep alışkanlığı baklava ve kebaptır.
→ Bunlar yörelerdir, restoran sıralaması değil.
Çay varsayılan içecektir. Türk kahvesi kısadır ve yemekten sonra gelir. Karaköy’de baklava, İstanbul’daki alışılmış tatlı durağındır.
→ Öğün değildir.
04
Yürünecek bir sıra, sonra şehrin dışına çıkan duraklar: Bursa, Kapadokya, Ege, Akdeniz, Karadeniz.
Ayasofya, Sultanahmet Camii ve Yerebatan Sarnıcı aynı tepededir. Birlikte ve erken gezilir. Cami, namaz vaktinde ziyarete kapanır.

Eski saray avluları, Boğaz’ın Haliç’le birleştiği noktanın üstündedir. Odaları istiyorsanız yarım gün ayırın. Gezi iki günse atlanabilir.

Galata Kulesi’nden Karaköy’e, oradan Galata Köprüsü’ne inin. Kule manzarası kartpostaldir. Asıl parça yürüyüştür.

Kadıköy’e veya Üsküdar’a geçin. Geçişin kendisi gezidir: yalılar, camiler, gemi yolu. Gündüz yapın, yorulmadan dönün.

İki kapalı çarşı, kısa bir yürüyüşle ayrılır. Açılışta gidin. Bakmak ve küçük bir alışveriş içindir, bütün öğleden sonra değil.

Bursa’nın merkezi yirmi kubbeli Ulu Cami, sonra Koza Han ve kapalı çarşıdır. İpek hanının avlusu, herkesin meydan dediği yerdir. Yeşil Türbe ve Yeşil Cami yokuş yukarı kısa bir yoldur.

Cumalıkızık, dağın eteğindeki boyalı köydür; bir sabahlık sokaktır, tesis değildir. Uludağ şehrin üstündeki dağdır: kışın kar, yazın seyir. Gölyazı, Uluabat Gölü kıyısında, yokuş yerine su isteyenin diğer kolay günüdür.

Açık hava müzesi, bir vadideki freskli kiliselerdir. Uçhisar Kalesi sırtın manzarasıdır. Balon isteğe bağlıdır ve havaya bakar. Gün doğumunda vadi yürüyüşü, tükenmeyen parçadır.

Mermer yol, kütüphane cephesi ve büyük tiyatro. Açılışta gidin. Yamaç evler, mozaik isteyenin ek biletidir. Şirince, Selçuk’un üstündeki köydür; bir saate değer, bir geceye değil.

Beyaz teraslar ve üstündeki Hierapolis. Patikada ayakkabı çıkar. Ege kıyısından bir gündür ya da içlere giderken bir duraktır; İstanbul’dan yan gezi değildir.

Eski marina, Hadrian Kapısı ve falez yolu. Sokaklar öğlene yettiyse arkeoloji müzesi öğleden sonradır. Aspendos tiyatrosu şehrin doğusunda yarım gündür.

Kaş limandır; Kekova’nın batık kıyısına tekneyle gidilir. Fethiye çevresinde Ölüdeniz lagün ve yamaç paraşütü tepesidir, Kayaköy terk edilmiş Rum köyüdür. Bir kasaba seçin.

Anıtkabir, Atatürk’ün anıt mezarıdır; uzun bir eksen yürüyüşüdür. Ulus’taki Anadolu Medeniyetleri Müzesi Hitit ve Frigya odalarıdır. Hamamönü onların yanındaki eski mahalledir.

Trabzon çarşısı ve cami olan Ayasofya bir sabahı doldurur. Sümela, Altındere’de kayalıktaki manastırdır; patika açıksa gidilir. Geç öğle yemeğinin üstüne eklenen bir yürüyüş değildir.

Safranbolu, Ankara’nın kuzeyindeki Osmanlı evleri kentidir. Mardin, güneydoğuda Mezopotamya ovasına bakan taş sırttır. Her biri kendi gecesidir. İkisi de bir İstanbul hafta sonuna sığmaz.

Troya, Çanakkale yakınındaki höyüktür; karşı kıyıda Gelibolu anıtları vardır. Nemrut, Adıyaman üstünde şafaktaki taş başlardır. Göbeklitepe, Şanlıurfa dışındaki erken tapınak alanıdır. Her biri bir sahil gününün yerine geçer. Yanına eklenmez.

05
Havalimanından şehre, şehrin içine ve bir sonraki bölgeye.
Uzun uçuşların çoğu İstanbul Havalimanı’na iner. Sabiha Gökçen Anadolu yakasındadır. Havaist ve metro şehre iner. O bölge gezinin başıysa Antalya, İzmir ve Ankara’nın kendi havalimanları vardır.
Tek kart İstanbul’da metro, tramvay, vapur ve otobüsü kapsar. İlk yolculuktan önce yükleyin.
Trafikte vapur, taksiden daha açıktır. Aynı mantık İzmir körfezinde de geçerlidir.
Taksi taksimetreyle çalışmalıdır. Bursa’da dolmuş, Hisar, Heykel ve Çekirge’yi bağlar.
Alışılmış yol Bursa otogarına otobüstür. Sefer varken Mudanya vapuru ve şehre kısa bir aktarma da vardır. Yenişehir Havalimanı doğrudan uçuştur, tarifesi incedir.
İç hat uçakları ve yüksek hızlı tren Ankara, Ege ve Konya’yı bağlar. Güney sahili bir uçuş ya da uzun otobüstür; Sultanahmet’ten sabahlık bir sıçrama değildir.
06
Tip C ve F priz, 230 volt. Kart şehirde geçerlidir. Çarşı, çay ve küçük vapur ya da dolmuş için biraz lira bulundurun.
Taksi ve ayaküstü yemekte tutarı yuvarlayın. Oturmalı lokantada servis hesaba yazılmamışsa yüzde 5–10 yeter.
Türkçe. İngilizce, merkezi İstanbul otel ve kafelerinde yaygındır; Bursa çarşısında, küçük sahil kasabalarında ve doğuda seyrekleşir. Taksi durağında birkaç kelime, çeviri uygulamasından ileri gider.
Camide omuz ve diz kapanır. Namazda ziyaretçi dışarı alınır. Büyük müzeler ve Efes açılışta daha sakindir.
Harita, İstanbulkart yüklemesi, vapur saati ve Bursa otobüsü, indikten sonra ilk açılan şeylerdir. Seyahat eSIM’i bunu yerel dükkân aramadan karşılar.
İstanbul artı bir bölge bir haftadır. Bursa o bölge olabilir ya da devam uçuşundan önce iki gecedir. Aynı haftaya Kapadokya, sahil ve Karadeniz’i eklemek, geziyi otogar sırasına çevirir.